Çocukluk çağı, ergenliğin tamamlanmasına kadar devam eden bir süreçtir. Büyüme ve fiziksel  gelişme; genetik, beslenme ve çevresel faktörler ile belirlenir. Bunların herhangi birinde bozukluk  olması büyüme ve gelişmeyi etkileyebilir. Biz Maya Hastanesi olarak size burada Çocukluk dönemleri, gelişim basamakları, hakkında kısaca bilgiler vereceğiz.Buradaki bilgilerin hekim muayenesi ve hekim konsultasyonu sonucu sağlanan bilgi ile  kıyaslanamayacağını hatırlatırız.

 

 

Çocukluk Dönemleri:

Yenidoğan (0-4 hafta)

 Sütçocuğu (1-12 ay)

Oyun Çocuğu (1-3 yaş)

Okul Öncesi Çocuğu (4-5 yaş)

Okul Çocuğu Kızlarda: 6-10 yaş Erkeklerde: 6-12 yaş

Ergen Kızlarda: 10-16 yaş Erkeklerde: 12-18 yaş

 

 

Gelişim basamakları:

Doğum: Çoğu zaman uyur, sıkıntı ve rahatsızlıklara ağlayarak yanıt  verir.

6 Hafta: Görme hattındaki nesnelere bakar, kendisiyle  konuşulduğunda gülümsemeye başlar, karnının üstünde düz yatar  ve  oturtulduğu zaman başı düşer.

3 Ay: Kendiliğinden gülümser, ses çıkarır ve gözleriyle hareket  eden bir nesneyi izler. Otururken başını dik tutar ve eline konan  nesneleri kavrar.

6 Ay: Destekle oturur nesneleri bir elinden diğerine geçirebilir ve  yabancıları yadırgamaya başlar

9 Ay: Tam oturabilir, emekler ve kendi kendine ayağa kalkabilir, sesleri taklit edebilir.

1 Yaş: Elinden tutulunca yürüyebilir.; birkaç sözcük söyler ve giydirilirken yardımcı olur.

18 Ay: Tam yürüyebilir, tutunarak merdiven çıkabilir; yaklaşık 10 sözcük söyler ve kendikendine  biraz yemek yiyebilir.

2 Yaş: Tam koşabilir, tek başına merdivenlerden çıkıp inebilir, basit giysileri giyebilir, 2 ya da 3  sözcüklü cümleler kurar ve tuvalet gereksinimlerini söyler.

3 Yaş: 3 tekerlekli bisiklete binebilir, düğme ve bağcıklar dışında kendi kendine giyinebilir, sürekli  soru sorar ve kendi kendine tam olarak yemek yiyebilir.

4 Yaş: Merdiven inip çıkarken ayaklarını birbiri ardına kullanır, elini yüzünü yıkayabilir ve kendi  kendine tuvalete gidebilir

5 Yaş: Sekerek koşar, zıplayan topu yakalayabilir, bakarak üçgen çizebilir, 4 renk bilir ve yardım  istemeden giyinip soyunur. Sağlam çocuk izlemi ne sıklıkla yapılmalıdır?

İlk 6 ay: Büyümenin hızlı olması ve aşıların uygulanması nedeniyle birer aylık aralıklarla 6 ay-2 yaş  arası: 3 ayda bir 2-6 yaş arası: 6 ayda bir 6-16 yaş arası: yılda bir izlemlere devam edilmesi  önerilmektedir. Aşılama yapıplmasının amacı nedir? Ciddi yan etkileri ve ölüm riski olan hastalıklara  karşı çocuğu korumak Ölümcül hastalıkların dünyadan kökünün kazınması

 

Aşılar

Hepatit B Aşısı:

Hepatit B, HBV virüsüne bağlı olarak karaciğerin iltihabıdır. Hepatit B virüsüne (HBV) bağlı akut karaciğer iltihabının ortalama %5�i kronikleşir. Kronik vakalarda siroz ve karaciğer kanseri gelişme riski vardır. Bu nedenle önemli bir sağlık sorunu olan HBV ile mücadele için doğumda, 1. ve 6. ayda rutin aşılama yapılmalıdır. Daha önce aşı olmamış ve virüsle temaqs etmemiş herkes aşılanmalıdır. BCG (Verem) Aşısı: Verem hastalığının daha ağır seyretme tehlikesi yaş küçüldükçe  artmakta olduğu için 2. ayda verem aşısı yapılmalıdır. 6-7 yaşlarında tekrarlanmalıdır. Aşılamadan  2- 6 hafta sonra aşı uygulanan yerde 10 mm çapında kırmızı bir şişlik oluşur. Bunu izleyen 2-3 hafta  içinde apse ve ülser gelişebilir. Koltuk altında beze oluşabilir. Aşı yarasının iyileşmesi 4-12 haftalık  bir  süre alır. DBT (Difteri-Boğmaca-Tetanoz) Aşısı Difteri aşısı Corynebacterum Diphteriae  bakterisinin toksin aracılığı ile oluşturduğu ölümcül bir hastalık olan difteriye karşı korunma amacıyla  yapılır. Aşı 4-8 hafta ara ile 3 doz olarak uygulanır. 18. ayda, 5 ve 6 yaşlarında tekrarlanmalıdır.  Bordatella Pertussis bakterisi ürettiği toksinler ile özellikle küçük çocuklarda zatürreye ve ölüme  neden olabilir. Bu hastalıktan korunmak amacıyla boğmaca aşısı 2. aydan başlayarak 4-8 hafta ara  ile 3 doz uygulanmalı, 18. ayda ve 5-6 yaşlarında tekrarlanmalıdır. Rutin kullanımda olan tam hücreli  boğmaca aşısı sonrası lokal veya sistemik reaksiyonlar (aşı yerinde şişlik, yüksek ateş, huzursuzluk, devamlı ağlama şikayetleri), diğer aşılara göre daha sık görülür. Bu yan etkileri daha az olan asellüler  boğmca aşısı yapılabilir. Tetanoz, Clostridium Tetani etkeni ile oluşan, kasılmalarla seyreden, tedavi  edilmediğinde ölüme neden olan bir hastalıktır. Difteri ve boğmaca aşısı ile birlikte kas içine uygulanır. Bağışıklığın yaşam boyu devamı için 10 yılda bir aşılamanın tekrarı önerilir.

Çocuk Felci Aşısı (IPV, OPV) OPV: Canlı çocuk felci aşısıdır. 2 damla  halinde ağızdan verilir. IPV: İnaktif çocuk felci aşısıdır. Kas içine enjeksiyon  şeklinde uygulanır.

Hib (Men enjit) Aşısı Hemofilus Influenza tip b (Hib) ilk 5 yaşta menenjit, kana bakteri yayılması, zatürre gibi ağır durumlara yol açtığı için bu yaştaki  çocuklara önerilmektedir. 2. aydan itibaren 4-8 haftalık aralar ile 3 doz, 18. ayda rapel doz şeklinde uygulanır.

Kızamık Aşısı Kızamık virüsünün neden olduğu kızamık hastalığı orta kulak iltihabı, zatürre, beyin  ve zarının iltihabına neden olabilen çok bulaşıcı bir hastalıktır. Kızamık aşısı 9. ayda etk başına, 15. ayda ise kızamıkçık ve kabakulak aşıları ile birlikte yapılmalıdır. 6-7 yaşta tekrarlanması  gerekmektedir. Aşıdan 7-10 gün sonra 1-3 gün süren ateş ve daha az oranda döküntü olabilir.

Kızamıkçık Aşısı Kızamıkçık, ciltte döküntülerle kendini gösteren bulaşıcı bir hastalıktır. Aşı, doğumsal kızamıkçık infeksiyonunu önlemek için yapılır. Gebeliğin ilk 8-12 haftasında annenin  kızamıkçık infeksiyonu geçirmesi düşük, ölü doğum ve doğumsal anomalilere neden olabilir. Bu  nedenle kızamıkçık aşısı 15. ayda, ve 6-7 yaşlarında uygulanmalıdır. Eğer yaptırılmadı ise 10-12  yaşına gelmiş kız çocuklarına kızamıkçık aşısı mutlaka uygulanmalıdır.

Kabakulak Aşısı Kabakulak, kulak altındaki tükrük bezlerinin iltihabı ile seyreden bir enfeksiyon  hastalığıdır. Kabakulak 1-5 yaş arasında beyin zarı ilhihabı nedenleri arasında ön sırada yer aldığı için  15. ayda ve 6-7 yaş arası olmak üzere iki kez uygulanması önerilmektedir.

Suçiçeği Aşısı Varicella-zoster virüsü (VZV) ile oluşan suçiçeği hastalığında gelişebilen ikincil cilt  enfeksiyonları, pnömoni ve beyin iltihabını önlemek amacıyla 12 aydan sonra tek doz olarak  uygulanır. Aşıdan sonra ilk 30 günde hafif suçiçeği döküntüsü görülebilir. Suçiçeği ile temastan sonra  72 saat içinde yapılan aşı koruyucudur.

Hepatit A Aşısı HAV virüsü karaciğerde akut iltihabi bir hastalığa neden olur. Çocuklarda  infeksiyon genellikle bulgu vermese de nadiren akut karaciğer yetersizliğine neden olabilir. Hastalık  ileri yaşlarda ağır geçirilmektedir. 2 yaşından sonra 6 ay ara ile 2 doz olarak kas içine uygulanır. İleri  yaşlarda ağır geçirildiği için 10 yaşından sonra hastalığı geçirmemiş olanların aşılanması  gerekmektedir. Grip Aşısı 6 aydan büyük olan riskli çocuklarda doktor önerisi ile uygulanır. 9  yaşından küçük çocuklarda 1 ay ara ile 2 doz, daha büyüklerde tek doz olarak kas içine yapılır.

Pnömokok Aşısı Streptococcus Pnömonia etkeninin neden olduğu infeksiyondan, korunmak için  riskli çocuklarda doktor önerisi ile uygulanır.

Meningokok Aşısı N.Menengitidis etkeninin neden olduğu infeksiyon hastalıklarından korunmak  riskli çocuklarda doktor önerisi ile uygulanır.